All Posts By

Aneta Pankowska

prawa autorskie

O tym dlaczego warto zadbać o prawa autorskie na przykładzie sporu producenta Helleny z twórcą grafik do etykiet napojów

23 kwietnia 2021

Pomimo, że w ostatnich latach nastąpił wzrost świadomości dotyczącej istnienia i zasad prawa autorskiego, to nadal nie każdy zdaje sobie sprawę z tego, jakie działania mogą naruszyć prawa twórców. Być może wynika to z niezrozumienia czym są utwory i jakie prawa są z nimi związane. Albo z niewiedzy o konieczności nabycia praw autorskich do utworów. To z kolei prowadzi do sytuacji, w których kwestie związane prawami autorskimi są zupełnie pomijane lub normowane jedynie powierzchownie.

Nierzadko umowy z twórcami ograniczają się do zawarcia umowy o dzieło, a zamawiający są przekonani, że skoro zapłacili twórcy wynagrodzenie z tego tytułu, to „kupili” prawa do utworu i mogą nim swobodnie dysponować. Nic bardziej mylnego.

O tym jak ważna jest prawidłowa konstrukcja umów dotyczących praw autorskich boleśnie przekonał się właściciel marki Hellena.

Tło sporu producenta Helleny z twórcą grafik

Już w 2019 r. media pisały o przegranym procesie o korzystanie z charakterystycznych etykiet napojów Hellena.[1][2] Proces rozpoczął się pozwem twórcy ich szaty graficznej, zaprojektowanej jeszcze w latach 90. XX wieku. Twórca był przekonany, że modyfikacja etykiet napojów z odwołaniem się do ich pierwowzoru była bezprawna i stanowiła naruszenie zarówno praw autorskich, jak i praw zależnych. Z argumentacją twórcy zgodził się Sąd Okręgowy w Łodzi, zasądzając na jego rzecz kwotę 43 tysięcy złotych. Jak się wówczas okazało, kupując upadłą spółkę, nowy producent nie zadbał o prawidłową regulację praw autorskich.[3]

Sąd Apelacyjny w Łodzi oddalił apelację właściciela marki Hellena

Właściciel marki Hellena nie zgodził się z wyrokiem Sądu Okręgowego w Łodzi twierdząc, że wyrok jest krzywdzący i narusza podstawowe zasady prawa autorskiego, jak i zasadę pewności obrotu gospodarczego w przypadku nabywania przedsiębiorstwa od syndyka masy upadłości.[4]

Właścicielowi marki Hellena nie udało się jednak przekonać Sądu Apelacyjnego w Łodzi, aby umowa ramowa z twórcą grafik stanowiła jednocześnie przeniesienie praw autorskich, ewentualnie udzielenie nieograniczonej w czasie licencji, ani by nabywając przedsiębiorstwo w dobrej wierze, przejął je wraz ze wszystkimi prawami. Chybiony okazał się również zarzut, że wynagrodzenie wypłacone twórcy za zaprojektowanie grafik oznaczało automatycznie udzielenie licencji do korzystania z tych grafik przez czas nieoznaczony. Sąd Apelacyjny w Łodzi oddalił apelację właściciela marki Hellena, a tym samym wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi stał się prawomocny.[5]

Skutki naruszenia praw autorskich

Konsekwencje braku prawidłowych unormowań mogą okazać się dotkliwe – od konieczności zapłaty odszkodowań do zablokowania możliwości korzystania z produktów strategicznych dla danego przedsiębiorstwa. Prawo autorskie przewiduje szereg roszczeń dla twórców, a sądy stojąc na straży tych praw, nie zgadzają się z argumentami pozwanych odnośnie domniemanego przeniesienia praw czy udzielenia licencji.  

Jak uniknąć zarzutu naruszenia praw autorskich?

Kluczową kwestią jest zrozumienie, czym są utwory w rozumieniu prawa autorskiego oraz świadomość, że co do zasady, wszelkie prawa do tych utworów przysługują twórcy. Jeśli mamy do czynienia z wytworem, który stanowi przejaw działalności twórczej, cechuje się indywidualnym charakterem, a ponadto został utrwalony w jakiejkolwiek postaci, to z dużym prawdopodobieństwem jest to utwór chroniony prawami autorskimi. Legalne korzystanie z takiego utworu, w tym korzystanie z jego przeróbek lub opracowań, wymaga nabycia praw autorskich albo co najmniej ich licencji. Co ważne: przeniesienie praw autorskich nie może odbyć się w sposób dorozumiany. Wymagana jest w tym zakresie umowa w formie pisemnej pod rygorem nieważności. Licencja zaś daje jedynie czasowe prawo do korzystania z utworu (maksymalnie może to być 5 lat). Warto o tym pamiętać. Nie tylko zamawiając projekty kreatywne o kluczowym dla przedsiębiorstwa znaczeniu.

Autorami wpisu są: Aneta Pankowska i Aleksandra Staniaszek


[1]https://kalisz.naszemiasto.pl/colian-przegrywa-proces-o-etykiety-bedzie-apelacja/ar/c1-7377972

[2]https://www.wiadomoscihandlowe.pl/artykul/colian-bezprawnie-przerobil-etykiety-helleny-graficzka-wygrala-proces

[3]https://www.money.pl/gospodarka/producent-napojow-hellena-przegral-proces-musi-zaplacic-za-korzystanie-z-etykiet-6430415399827585a.html

[4]https://faktykaliskie.pl/wiadomosci/spoleczne/producent-napojow-hellena-przegral-proces-ma-zaplacic-za-bezprawne-korzystanie-z-etykiet,4514.html

[5]https://serwisy.gazetaprawna.pl/prawo-autorskie/artykuly/8146517,oranzada-hellena-prawa-autorskie-etykiety-colian-licencja.html

aktualności

Własność przemysłowa: Sąd zakazuje oferowania i wprowadzania do obrotu produktu naruszającego wzór wspólnotowy naszego Klienta

29 września 2020

Kancelaria RKKW wystąpiła w imieniu swojego Klienta z pozwem oraz wnioskiem o zabezpieczenie roszczeń o nakazanie zaniechania naruszeń praw do wzoru wspólnotowego między innymi poprzez zakazanie oferowania i wprowadzania do obrotu produktu (kratka wzmacniająca podłoże).  

We wniosku wskazywaliśmy, że pozwany przejął wszystkie istotne cechy wzoru wspólnotowego. Załączając oferty, grafiki i fotografie wykazywaiśmy, że poszczególne elementy produktu pozwanego i wzoru Klienta mają identyczną konstrukcję. Wszystkie charakterystyczne elementy zostały przejęte w takiej samej postaci i kształtach i umiejscowione w tych samych miejscach. Kolejnym argumentem był duży zakres swobody twórczej jeśli chodzi o kształt i rozmieszczenie poszczególnych elementów w produkcie. Na tę okoliczność zostały przedstawione wizerunki  dostępnych w obrocie analogicznych produktów o różnych kształtach. Wynikało z nich, że projektanci mieli dużą swobodę twórczą jeśli chodzi o wygląd kratek do utwardzania powierzchni. Przy dużej swobodzie twórczej tylko znaczące różnice mają szansę wywołać u zorientowanych użytkowników odmienne ogólne wrażenie. W tym wypadku,  pomimo iż użytkownik jest profesjonalistą, różnice były na tyle nieistotne, że mogły prowadzić do konfuzji.

Postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2020 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku udzielił zabezpieczenia poprzez nakazanie Pozwanemu zaniechania oferowania i wprowadzania do obrotu spornego produktu. Pozwanemu grozi kara pieniężna w wysokości 10.000 zł za każdy dzień naruszenia nakazów.

Postanowienie jest skuteczne i wykonalne, nieprawomocne. Sprawa główna jest w toku.

W postępowanie zaangażowani są: Aneta Pankowska – radca prawny i Partner RKKW, Aleksandra Staniaszek – adwokat, a także prawnik – Michał Czerwiński.

aktualności

Tajemnica przedsiębiorstwa: Sąd Okręgowy zakazuje byłemu pracownikowi Klienta RKKW jakichkolwiek form wykorzystania informacji poufnych

6 maja 2020
roszczenie informacyjne

RKKW wystąpiła w imieniu swojego Klienta z wnioskiem o zabezpieczenie roszczeń o nakazanie zaniechań naruszeń tajemnicy przedsiębiorstwa poprzez zakazanie mu – na czas procesu – wykorzystania lub ujawniania bezprawnie skopiowanych informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa. Pracownik zatrudniony na stanowisku do spraw kluczowych klientów – znajdując się w okresie wypowiedzenia umowy o pracę – skopiował na zewnętrzny nośnik ok. 4.000 plików dotyczących projektów realizowanych na rzecz najbardziej istotnych klientów (w tym oferty, wyceny, oraz budżety).

Prawnicy RKKW, przedstawiając argumenty przemawiające za udzieleniem zabezpieczenia, wskazywali w pierwszej kolejności na bezsporność naruszenia – dzięki stosowanym przez Klienta rozwiązaniom informatycznym możliwe było dokładne wskazanie listy plików, które zostały skopiowane. Ponadto istotne znaczenie miała, stosowana przez Klienta, szczegółowa polityka poufności, która w sposób szczegółowy wskazywała katalog informacji podlegających ochronie, a skopiowane dane zaliczały się do tego katalogu. Nie bez znaczenia była również wartość gospodarcza informacji oraz istotne ryzyko wykorzystania ich w ramach konkurencyjnej działalności.

Postanowieniem z dnia 18.10.2019 r. Sąd Okręgowy w Warszawie udzielił zabezpieczenia zgodnie z żądaniem Klienta. Podzielając argumentację podnoszoną we wniosku, Sąd wskazał, że kluczowe znaczenie miały środki podjęte w celu zabezpieczenia poufności informacji. Ponadto Sąd zaznaczył, że zabezpieczenie jest konieczne ze względu na ryzyko wykorzystania informacji przez konkurencję. Za niewywiązanie się z nałożonego przez Sąd zobowiązania Pracownikowi groziła wysoka kara pieniężna.

Ostatecznie sprawę zakończyło podpisanie ugody, na mocy której Pracownik oświadczył, że nie doszło do przekazania informacji podmiotom trzecim. Nadto zobowiązał się do zniszczenia wszelkich nośników danych zawierających informacje objęte tajemnicą przedsiębiorstwa Klienta RKKW.

W projekt zaangażowani byli: Aneta Pankowska – radca prawny i Partner RKKW, Marcin Michalik – radca prawny, a także prawnicy: Michał Czerwiński oraz Michał Śmiechowski. 

aktualności

23 kwietnia 2020

Mecenas Aneta Pankowska wyróżniona w prestiżowym rankingu The Legal 500 (Legalease) EMEA 2020 w dziedzinie Intellectual Property (IP)

aktualności

3 marca 2020

Mec. Aneta Pankowska zaprasza na wykład:
„Nieuczciwa konkurencja byłych menedżerów”,
w ramach konferencji:
„Ochrona tajemnicy przedsiębiorstwa – ujęcie praktyczne, prawne i procesowe”;
09-10.03.2020 r., Hotel Sheraton.