Przeglądana kategoria

wzory przemysłowe

patenty własność przemysłowa wzory przemysłowe znaki towarowe

Roszczenie informacyjne z PWP niekonstytucyjne

7 grudnia 2018
roszczenie informacyjne

Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 6.12.2018 r. (sygn. SK 19/16) orzekł niekonstytucyjność art. 2861 ust. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 30.06.2000 r. Prawo własności przemysłowej (dalej: „PWP”). Zdaniem Trybunału, przepis ten narusza wolność prowadzenia działalności gospodarczej i zasadę proporcjonalności, o której mowa w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.

Czego dotyczył wyrok?

Na podstawie art. 2861 ust. 1 pkt. 3 PWP osobę dotknięta naruszeniem jej praw własności przemysłowej była uprawniona do wystąpienia z wnioskiem – w trakcie lub przed wytoczeniem powództwa – o tzw. zabezpieczenie roszczeń informacyjnych . Uwzględnienie takiego żądania powodowało nałożenie na „osobę inną niż naruszająca” zobowiązanie/nakaz do udzielenia informacji, które są niezbędne do dochodzenia roszczeń związanych z naruszeniem patentów lub znaków towarowych. Dane te miały dotyczyć pochodzenia i sieci dystrybucji towarów lub usług naruszających prawa własności przemysłowej uprawnionego. Roszczenie informacyjne mogło przy tym zostać nałożone przez sąd wyłącznie wtedy, jeżeli naruszenia tych praw było wysoce prawdopodobne oraz stwierdzono, że osoba obowiązana:

  1. posiadała towary naruszające patent, dodatkowe prawo ochronne, prawo ochronne lub prawo z rejestracji, lub
  2. korzystała z usług naruszających patent, dodatkowe prawo ochronne, prawo ochronne lub prawo z rejestracji, lub
  3. świadczyła usługi wykorzystywane w działaniach naruszających patent, dodatkowe prawo ochronne, prawo ochronne lub prawo z rejestracji, lub
  4. została wskazana jako uczestnicząca w produkcji, wytwarzaniu lub dystrybucji towarów lub świadczeniu usług naruszających patent, dodatkowe prawo ochronne, prawo ochronne lub prawo z rejestracji,

a powyższe działania miały na celu uzyskanie przez obowiązanego bezpośrednio lub pośrednio zysku lub innej korzyści ekonomicznej, przy czym nie obejmowało to działań konsumentów będących w dobrej wierze.

Powyższe informacje często służyły uprawnionemu do wykazania w ramach procesu cywilnego okoliczności faktycznych, które dowodziłyby, że naruszenie jego praw miało w rzeczywistości miejsce. Ponadto znacząco ułatwiały dochodzenie roszczeń pieniężnych, które wymagały dodatkowego udowodnienia rozmiaru bezprawnie uzyskanych korzyści przez osobę naruszyciela i chociażby rozmiaru poniesionej przez uprawnionego szkody. W praktyce wykazanie ww. okoliczności przysparza zasadniczych trudności.

Naruszenie zasad proporcjonalności i wolności prowadzenia działalności gospodarczej

Natomiast zdaniem Trybunału Konstytucyjnego (dalej: „TK„) przekazanie określonych, wskazanych w art. 2861 ust. 1 pkt. 3 PWP informacji handlowych dotyczących danego przedsiębiorstwa jako takie nie ma charakteru odwracalnego. Często bywało więc tak, że strona obowiązana wyjawiała (czasem nawet swojemu konkurentowi) szerokie spektrum informacji, które nie zawsze służyły zabezpieczeniu i ułatwieniu dochodzenia roszczeń w „głównym” postępowaniu sądowym. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego zastosowane środki o takim natężeniu nie były konieczne dla ochrony innych konstytucyjnych wartości. Wobec takiej oceny TK uznał art. 2861 ust. 1 pkt. 3 PWP za sprzeczny z konstytucyjną zasadą proporcjonalności.

Ponadto w ocenie Trybunału, obowiązywanie art. 2861 ust. 1 pkt. 3 PWP jest nieproporcjonalne w stosunku do ochrony praw osób prowadzących działalność gospodarczą – zobowiązanych do udzielenia informacji. Stąd też – zdaniem TK – kwestionowany przepis naruszył także konstytucyjną zasadę wolności działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji), nie dając odpowiednich w tym zakresie gwarancji osobie obowiązanej. W obecnym kształcie art. 2861 ust. 1 pkt. 3 PWP nie chroni bowiem obowiązanego przed nadużyciami ze strony uprawnionego, który wchodzi w posiadanie tajemnicy handlowej (szeroko rozumianej, w tym tajemnicy przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji).

Trzeba nadto zauważyć, że wyrok TK dotyczy wyłącznie roszczenia informacyjnego stosowanego wobec osób „innych niż naruszające”. Nadal więc istnieje możliwość wystąpienia z wnioskiem o zabezpieczenie roszczeń informacyjnych wobec „osoby naruszającej”, zgodnie z art. 2861 ust. 1 pkt. 2 PWP.

Po ogłoszeniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego w Dzienniku Ustaw, niekonstytucyjny przepis utraci moc obowiązującą.

 

Przypisy:

1. Informacje o wyroku TK można znaleźć na stronie: http://trybunal.gov.pl/postepowanie-i-orzeczenia/wyroki/art/10402-naruszenie-praw-wlasnosci-przemyslowej/?fbclid=IwAR106loXEUfaVUV3VfgDib6bpVLTHlbNZ5b21UDB_NtG4u5BTt5TwzkTvzY

2. O roszczeniu informacyjnym na blogu pisaliśmy pod tym linkiem: http://pankowska.com.pl/roszczenie-informacyjne-czy-pomaga-w-dochodzeniu-roszczen-pienieznych-zwiazanych-z-naruszeniem/

 

patenty własność przemysłowa wzory przemysłowe

Konferencja z udziałem mec. Pankowskiej: Wsparcie działalności inwestycyjnej i badawczo-rozwojowej przedsiębiorstw

14 listopada 2016

W dniu 15.11.2016 r. w siedzibie Warszawskiej Izby Gospodarczej (Trębacka 4, Warszawa) odbędzie się spotkanie informacyjne dotyczące możliwości pozyskania dofinansowania dla przedsiębiorstw z funduszy unijnych na działalność inwestycyjną i badawczo-rozwojową.

Podczas spotkania mec. Aneta Pankowska przedstawi prezentację na temat prawa własności intelektualnej jako kryterium dostępu do środków Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014 – 2020.

Organizatorami spotkania są: STRATEGO, Warszawska Izba Gospodarcza, Kancelaria RKKW oraz mBank. Spotkanie objęte jest patronatem Marszałka Województwa Mazowieckiego – Pana Adama Struzika.

Ramowy program konferencji znajduje się pod linkiem: http://rkkw.pl/assets/Agenda-wydarzenia-15-listopada-2016.pdf.

własność przemysłowa wzory przemysłowe

Decyzja Urzędu Patentowego o unieważnieniu prawa z rejestracji wzoru przemysłowego jako prejudykat w postępowaniu sądowym

17 października 2016

W wyroku z dnia 18.02.2016 r. (sygn. II CSK 282/15) Sąd Najwyższy wskazał jednoznacznie, że decyzja Urzędu Patentowego o unieważnieniu prawa do wzoru przemysłowego ma charakter prejudycjalny dla postępowania sądowego, w którym uprawniony dochodzi ochrony przysługujących mu praw ze wzoru przemysłowego. Zdaniem Sądu Najwyższego przemawiają za tym następujące okoliczności:

– rejestracja wzoru przemysłowego ma charakter formalny i ograniczony i odbywa się praktycznie bez dogłębnego zbadania przesłanek jego ochrony; pełna ocena czy zostały spełnione przesłanki nowości i indywidualnego charakteru dokonywana jest dopiero w spornym postępowaniu administracyjnym o jego unieważnienie,

– nieważność prawa ochronnego może stwierdzać jedynie właściwy organ – Urząd Patentowy (co wyłącza kognicję sądu powszechnego w tych sprawach), a wydana przez ten organ decyzja o unieważnieniu ma charakter konstytutywny i wywołuje skutek wsteczny, oraz jest wiążąca dla sądu powszechnego,

– przepisy postępowania cywilnego uniemożliwiają zakwalifikowanie decyzji Urzędu Patentowego o unieważnieniu prawa ochronnego, wydanej po uprawomocnieniu się wyroku sądu powszechnego, jako podstawy skargi do wznowienia postępowania.

Sąd Najwyższy podkreślił również, że skoro decyzja Urzędu Patentowego ma charakter prejudycjalny to dopuszczalne jest zawieszenie postępowania sądowego na podstawie art. 177 § 1 pkt 3 KPC, jednak fakultatywny charakter tej podstawy zawieszenia wymaga rozważenia przez sąd czy podjęcie tej decyzji procesowej jest celowe, w szczególności w świetle zarzutów strony pozwanej.

Komentarz:

Decyzja o unieważnieniu ma charakter prejudycjalny w sprawie toczącej się przed sądem powszechnym, co umożliwia zawieszenie toczącego się postępowania sądowego do czasu wydania decyzji przez Urząd Patentowy. Gdyby sąd powszechny nie miał możliwości zawieszenia prowadzonego postępowania to mogłoby to prowadzić do sytuacji, w której prawo ochronne zostanie prawomocnie unieważnione, a wydany wcześniej wyrok sądu uwzględnił powództwo, udzielając tym samym ochrony osobie już nieuprawnionej. Odwrócenie tego stanu będzie powodowało poważne trudności, tym bardziej, że jak wskazał Sąd Najwyższy, nie zaistnieją wówczas podstawy do wznowienia postępowania. Z drugiej strony należy pamiętać, że zawieszenie nie jest obligatoryjne. Każdorazowo Sąd powinien ocenić, czy wskazane we wniosku okoliczności w istocie mogą prowadzić do unieważnienia wzoru.